Sau khi hoàn thành lắp đặt máy rang và xác nhận nguồn cung cấp gas đạt yêu cầu công suất, bước tiếp theo và thiết yếu là hiệu chỉnh bộ đốt (burner) đảm bảo hệ thống đốt hoạt động hiệu quả. Cốt lõi của quá trình này nằm ở việc điều chỉnh tỷ lệ giữa gas và không khí đi qua buồng đốt sao cho quá trình cháy diễn ra hoàn toàn.
Nếu không có đủ không khí, gas không thể cháy hết và dẫn đến hiện tượng ngọn lửa có màu vàng hoặc cam. Màu vàng là kết quả của các hạt carbon nhỏ (muội than) không cháy hết, phát sáng ở nhiệt độ cao tương tự như dây tóc bóng đèn. Ngọn lửa vàng không chỉ tạo ra muội và khói, làm ô nhiễm dòng khí nóng trong quá trình rang, mà còn làm giảm đáng kể nhiệt lượng mà burner có thể cung cấp. Cụ thể, ngọn lửa xanh trong điều kiện cháy hoàn toàn có thể đạt đến nhiệt độ khoảng 1.950°C (3.540°F), trong khi ngọn lửa vàng – biểu hiện của cháy không hoàn toàn – chỉ đạt khoảng 1.000°C (1.830°F).
Điều chỉnh tỷ lệ gas
Việc điều chỉnh tỷ lệ gas : không khí có thể đơn giản như vặn một vít trên bộ phận đốt, hoặc phức tạp hơn và cần đến kỹ thuật viên có kinh nghiệm. Khi burner đang hoạt động, bạn nên điều chỉnh lượng không khí vào cho đến khi ngọn lửa có màu xanh dương rực rỡ. Một chút ánh cam ở đầu ngọn lửa vẫn được chấp nhận, nhưng lý tưởng là 90% ngọn lửa phải có màu xanh lam.
Sau khi thiết lập tỷ lệ gas : không khí đúng chuẩn, bạn có thể cần điều chỉnh thêm van gas để đảm bảo có thể sử dụng toàn bộ dải áp suất gas ở các mức thiết lập khác nhau. Cách điều chỉnh van gas sẽ phụ thuộc vào từng loại máy rang cụ thể, do đó bạn nên tham khảo hướng dẫn sử dụng hoặc liên hệ trực tiếp với nhà sản xuất để có hướng dẫn phù hợp.
⤍ Xem thêm về bộ đốt trong: Máy rang trống gia nhiệt trực tiếp
Nâng cấp đồng hồ đo áp suất gas (manometer)
Thông thường, các máy rang khi xuất xưởng sẽ được trang bị một áp kế (manometer) để đo áp suất gas đến buồng đốt. Tuy nhiên, dạng đồng hồ này thường khó đọc chính xác, đặc biệt khi cần theo dõi nhanh và chi tiết trong suốt quá trình rang. Vì vậy, việc thay thế đồng hồ analog bằng một đồng hồ đo điện tử có độ phân giải cao là rất đáng cân nhắc.
Vị trí lý tưởng để lắp áp kế là giữa van gas và buồng đốt. Khi đã có thiết bị đo chính xác tại điểm này, bạn có thể so sánh áp suất gas thực tế trong quá trình rang với các mức cài đặt trên bảng điều khiển. Lúc này, bạn có thể thấy rõ sự khác biệt về áp suất giữa các mức cài đặt không tuyến tính (không đều).
Ví dụ: Khi bạn giảm từ 30% xuống 20% trên bảng điều khiển, áp suất khí gas thực tế giảm đi một lượng đáng kể (ví dụ, giảm nhiều).Nhưng khi bạn giảm từ 20% xuống 10%, sự giảm áp suất khí gas thực tế lại nhỏ hơn (không giảm nhiều như từ 30% xuống 20%). Đồng hồ đo số sẽ giúp bạn thấy rõ sự khác biệt này chính xác hơn.
Lưu ý đối với gas đóng bình
Khi bạn sử dụng gas đóng bình, lượng khí LPG (Liquefied Petroleum Gas là khí dầu mỏ hóa lỏng) bên trong bình sẽ giảm dần theo thời gian. Khi mực gas trong bình thấp, áp suất khí (lực đẩy khí ra ngoài) cũng yếu đi. Điều này khác với bình chứa cố định lớn, vốn thường có áp suất ổn định hơn do dung tích lớn và thiết kế tối ưu.
Máy rang cà phê cần áp suất khí ổn định để duy trì nhiệt độ và hiệu suất rang đồng đều. Nếu áp suất giảm giữa chừng (ví dụ, khi bình gas gần hết), ngọn lửa từ đầu đốt sẽ yếu đi, làm giảm nhiệt độ trong máy rang. Điều này có thể làm hỏng mẻ cà phê, khiến hạt cà phê bị rang không đều hoặc không đạt chất lượng mong muốn.
Mỗi đầu đốt gas được thiết kế để hoạt động an toàn và hiệu quả trong một số phạm vi áp suất gas nhất định
Giải pháp đơn giản nhất là sử dụng đồng hồ đo áp suất để kiểm tra lượng gas còn lại trong bình trước khi rang. Nếu áp suất quá thấp, bạn nên thay bình mới để tránh rủi ro. Với bình nhỏ, bạn có thể đặt bình lên cân để ước lượng lượng gas còn lại dựa trên trọng lượng. Tuy nhiên, ngay cả với các biện pháp này, không có cách nào đảm bảo áp suất sẽ ổn định trong suốt quá trình rang.
Cảm ơn bạn đã theo dõi loạt bài Hướng dẫn Rang cà phê từ PrimeCoffee. Tất cả nội dung đều được chúng mình tổng hợp và biên soạn kỹ lưỡng từ những nguồn tài liệu uy tín. Chúng mình khuyến khích bạn chia sẻ kiến thức này – nhưng vui lòng không sao chép hoặc tái bản dưới bất kỳ hình thức nào.